ك

Ο ΠΑΡΑΓΩΓΟΣ ΩΣ ΜΗΧΑΝΗ

 

ΕΝΓΚΕΛΣ: ΠΕΡΙ ΕΞΟΥΣΙΑΣ (1872) – goo.gl/PogtI

«…Αν επιδιωξουμε να εξαλειψουμε στη βιομηχανια μεγαλης κλιμακας την εξουσιαστικη πειθαρχηση, σημαινει εξαλειψη της ιδιας της βιομηχανιας, σημαινει οτι θελουμε να καταστρεψουμε την υφαντικη μηχανη για να επιστρεψουμε στο αδραχτι…
…μιας μορφης εξουσιαστικη επιβολη, ανεξαρτητα απο τον τροπο αναδειξης του εξουσιαζοντος, και απο την αλλη, μιας μορφης υποταγη, ειναι συμφυτες με τις υλικες συνθηκες παραγωγης και κυκλοφοριας των προϊοντων, και μας επιβαλλονται ανεξαρτητως της μορφης της κοινωνικης μας οργανωσης…
…οι υλικες συνθηκες παραγωγης και κυκλοφοριας που αναποφευκτα απορρεουν απο τη βιομηχανια και τη γεωργια μεγαλης κλιμακας, τεινουν σε αυξανομενο βαθμο να ενισχυουν και να επεκτεινουν αυτη την εξουσιαστικη επιβολη. Ειναι λοιπον παραλογο να εμφανιζουμε την αρχη της εξουσιας ως απολυτα φαυλη, και την αρχη της αυτονομιας ως απολυτα αγαθη…»

 

BOOKCHIN: Ο ΜΑΡΞΙΣΜΟΣ ΩΣ ΑΣΤΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΟΛΟΓΙΑ
goo.gl/ucU6K

«…Ο εφιαλτης της κυριαρχιας… αποκαλυπτει πληρως την εξουσιαστικη του λογικη. Οπως ακριβως η αναγκαιοτητα γινεται η βαση της ελευθεριας ετσι και η ιεραρχια γινεται η βαση του ορθολογικου συντονισμου. Αυτη η ιδεα, που ηδη υπονοειτο στο στυγνο Μαρξιανο διαχωρισμο αναμεσα στο βασιλειο της αναγκαιοτητας και το βασιλειο της ελευθεριας (ενας διαχωρισμος που αντιμαχοταν με παθος ο Fourier) εκφραζεται ρητα στο δοκιμιο του Engels Περι Εξουσιας.
Για τον Engels, το εργοστασιο ειναι ενα φυσικο γεγονος της τεχνικης κι οχι ενας ειδικα αστικος τροπος ορθολογισης της εργασιας. Θα υπαρχει λοιπον και στον κομμουνισμο οπως και στον καπιταλισμο. Θα διατηρειται ‘‘ανεξαρτητα απο καθε κοινωνικη οργανωση’’. Για να συντονιστουν οι δραστηριοτητες του εργοστασιου απαιτειται ‘‘πληρης υπακοη’’, οπου τα εργατικα χερια στερουνται καθε ‘‘αυτονομιας’’. Ειτε σε ταξικη ειτε σε αταξικη κοινωνια, το βασιλειο της αναγκαιοτητας ειναι και βασιλειο διαταγων και υπακοης, εξουσιαστων και εξουσιαζομενων.
Με εναν τροπο απολυτα συμφωνο με ολους τους ταξικους ιδεολογους απ’τις απαρχες της ταξικης κοινωνιας, ο Engels παντρευει το Σοσιαλισμο με τη διαταγη και την κυριαρχια σαν να προκειται για φυσικο γεγονος. Η κυριαρχια μετατρεπεται απο κοινωνικο γεγονος σε προϋποθεση της αυτοσυντηρησης σε μια τεχνικα αναπτυγμενη κοινωνια…» [Ελευθερος Τυπος – σ. 19]

 

ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ: H ΟΥΓΓΡΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ
[προχειρο – goo.gl/CVDL8 ]

«…Το μονο νοητο οργανο που μπορει να υπαγορευσει… τους κανονες ειναι η κοινοτητα των ιδιων των εργαζομενων. Οι ομαδες εργατων και οι κοινοτητες του τμηματος, του διαμερισματος, του εργοστασιου ειναι που θα εγκαθιδρυσουν τη δικη τους την πειθαρχια και θα εξασφαλισουν το σεβασμο της (οπως αλλωστε το κανουν κι ολας σημερα, ατυπα και ‘‘μη νομιμα’’). Πραγμα που συνεπαγεται την κατηγορηματικη αποκρουση της ιδεας οτι «ο ανθρωπος προσπαθει ν' αποφευγει την εργασια… Ο ανθρωπος ειναι ζωο οκνηρο» (Τροτσκι: Τρομοκρατια και Κομμουνισμος) και οτι η πειθαρχια στην εργασια δεν ειναι παρα αποτελεσμα εξωτερικου καταναγκασμου και οικονομικων κινητρων.
Στα εκμεταλλευτικα συστηματα, δεν ειναι η καταναγκαστικη οργανωση της εργασιας που αποτελει απαντηση στην ‘‘ανθρωπινη οκνηρια’’ – αλλα αυτη η ‘‘οκνηρια’’ φυσικη και κατανοητη απαντηση στην εκμεταλλευση και στην απαλλοτριωση της εργασιας.

…Μια και δεχτουμε την αρχη της εξουσιας των ενδιαφερομενων πανω στις δικες τους τις δραστηριοτητες και την απορριψη της διακρισης μεταξυ ‘‘μεσων’’ και ‘‘σκοπων’’, δεν μπορουμε να θεωρουμε δεδομενα εξοπλισμους, εργαλεια και μηχανες· δεν μπορει πια να υπαρχει θεμα να επιβαλλονται αυτα τα οργανα πανω σ' αυτους που τα χρησιμοποιουν απο τους μηχανικους, τους τεχνικους κλπ, οι οποιοι θα τα εβλεπαν αποκλειστικα με το σκοπο να ‘‘αυξηθει η αποδοτικοτητα της παραγωγης’’, πραγμα που, στ' αληθεια, παει να πει: να μεγαλωσει ακομα πιο πολυ η κυριαρχια του συμπαντος των μηχανων πανω στους ανθρωπους.
…Μια τεχνικη ‘‘ουδετερη’’ ειναι ασφαλως αυταπατη. Μια αλυσιδα συναρμολογησης συνδεεται μ' εναν τυπο παραγωγης και με εναν τυπο παραγωγου – και αντιστροφως… Μια ριζικη αλλαγη στις σχεσεις των εργαζομενων με την εργασια τους συνεπαγεται ριζικη αλλαγη στη φυση των οργανων παραγωγης. Πρωτα πρωτα υπονοει οτι η αποψη αυτων που τα χρησιμοποιουν αυτα τα οργανα ειναι αυτη που υπερισχυει στο processus της συλληψης και της κατασκευης τους. Ενας σοσιαλισμος της αλυσιδας συναρμολογησης θα ηταν αντιφαση στους ορους, αν δεν ηταν μια απαισια φενακη. Πρεπει να προσαρμοζουμε τη μηχανη στον ανθρωπο, και οχι τον ανθρωπο στη μηχανη.
Αυτο οδηγει προφανως στην αποβολη των βασικων χαρακτηριστικων της σημερινης τεχνολογιας – αποβολη που απαιτει επισης και τις αναγκαιες αλλαγες στη φυση των τελικων προϊοντων της βιομηχανιας. Στη σημερινη μηχανη αντιστοιχει το σημερινο χαμηλης ποιοτητας προϊον, κι αυτο το χαμηλης ποιοτητας προϊον απαιτει αυτον τον τυπο μηχανης. Και τα δυο συνεπαγονται και τεινουν να αναπαραγουν εναν ορισμενον τυπο ανθρωπου…»

 

ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ: ΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ
goo.gl/aEYpy

«…Λεγεται οτι, αν δεν υπαρχει καταναγκασμος, δεν θα υπαρχει πειθαρχια, πως ο καθενας θα κανει ο,τι του καπνισει, πως θα βυθιστουμε στο χαος. Ολα αυτα ειναι μια ακομα σοφιστεια. Το ζητημα δεν ειναι να μαθουμε αν η πειθαρχια, ή καμια φορα και ο καταναγκασμος, χρειαζονται. Το ζητημα ειναι ποια πειθαρχια, ποιοι την εχουν αποφασισει, ποιοι την ελεγχουν, με ποιες μορφες και ποιους στοχους. [Πειθαρχια προς οφελος ποιών;]
Οσο περισσοτερο οι στοχοι της πειθαρχιας ειναι ξενοι προς τις επιθυμιες εκεινων που οφειλουν να τους πραγματοποιησουν, τοσο πιο ξενες τους ειναι οι μορφες της πειθαρχιας και οι αποφασεις που αφορουν αυτους τους στοχους, και τοσο μεγαλυτερη αναγκη καταναγκασμου υπαρχει για να τις σεβαστουν. Αυτοδιαχειριζομενο συνολο δεν ειναι ενα συνολο χωρις πειθαρχια αλλα ενα συνολο που αποφασιζει το ιδιο την πειθαρχια του, και σε οριακες περιπτωσεις, τις ποινες που πρεπει να υποστουν εκεινοι που την παραβιαζουν αυθαιρετα…» [Υψιλον-σ.223-4]

 

Δες:
ΚΑΣΤΟΡΙΑΔΗΣ: H ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΥΠΟΔΟΥΛΩΣΗΣ
goo.gl/jUXrL

*

*

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s